Традиционален Вашингтон често се вознемирува околу средбите меѓу американскиот претседател Доналд Трамп и неговиот руски колега, претседателот Владимир Путин.
Лидерот на Соединетите Држави покажа афинитет кон авторитарниот владетел на Кремљ, што доведе до тоа многумина да се запрашаат дали лукавиот поранешен полковник на КГБ може да користи ласкање и други средства за да ги оствари своите цели.
Сега, додека Трамп се подготвува да разговара со Путин на 18 март за ставање крај на војната во Украина, светот чека да види дали тој ќе остане на својата позиција и ќе побара безусловен привремен прекин на огнот или ќе се согласи со некои други руски барања.
За Украина многу работи се во прашање, вклучувајќи го и нејзиниот територијален интегритет.
„Важно е претседателот Трамп да се држи до своето и да инсистира на чист прекин на огнот, а ако Русите не го сторат тоа, тој треба да биде подготвен да ги спроведе ветувањата што ги даде за да го зголеми притисокот врз Москва“, изјави за РСЕ Џон Харди, заменик директор на Руската програма во Фондацијата за одбрана на демократијата.
Украина на 11 март го прифати предлогот на Трамп за 30-дневен, безусловен прекин на огнот, ставајќи ја топката за запирање на повеќе од тригодишната војна во целосни размери, директно на дворот на Путин.
На прес-конференцијата во Москва три дена подоцна, рускиот лидер се обиде учтиво да му ја префрли топката на Трамп, велејќи му на светот дека иако во принцип се согласува со предлогот на американскиот претседател, тој сака одредени прашања да се решат пред да се согласи на каков било договор.
Путин рече дека е загрижен дека Украина може да ја искористи паузата во борбите за да се мобилизира, тренира и повторно да се вооружи во време кога неговите сили имаат предност на бојното поле.
Тој, исто така, праша како фронтот долг повеќе од 1000 километри ќе се надгледува за време на прекинот на огнот и сакаше мировните разговори да ја разгледаат „реалноста на теренот“, имено руската контрола врз украинската земја.
Експертите веќе некое време предупредуваат дека Путин е заинтересиран само за завршување на војната според неговите услови, вклучително и целосно окупирање на четири украински територии за кои Русија тврди дека ги анектираше во 2022 година, разоружување на Киев и задржување на земјата надвор од НАТО.
Трамп го стави крајот на војната што е можно поскоро како главен приоритет за неговата администрација и, со оглед на тоа што Москва и Киев се далеку одвоени во нивните барања, некои стравуваат дека Трамп може да изврши притисок врз украинскиот претседател Володимир Зеленски да направи повеќе компромиси од Путин.
Пред почетокот на преговорите за прекин на огнот, американскиот претседател рече дека се спротивставува на членството на Украина во НАТО и рече дека Киев ќе мора да даде територија- навидум признавајќи му на Путин за две клучни барања (иако Трамп не се согласил со нив како предуслов за договорот за прекин на огнот).
Рускиот лидер верува дека ја добива војната и дека времето е на негова страна,па затоа ќе се обиде да ги одолговлекува разговорите за прекин на огнот наместо целосно да го отфрли предлогот за да не го иритира Трамп, велат експертите.
Сепак, Трамп изрази оптимизам за претстојниот повик, велејќи им на новинарите доцна на 16 март дека „многу работа е направено во текот на викендот“ за да се постигне прекин на огнот.
Трамп го испрати својот специјален пратеник, Стив Виткоф, во Москва за да се сретне со Путин минатата недела како подготовка за повикот на 18 март.
Трамп рече дека ќе разговара со Путин и за „земјата“ и за „електраните“, алудирајќи најверојатно на најголемата нуклеарна централа во Европа што Русија ја контролира во Украина.
„Мислам дека имаме многу за тоа веќе дискутирано со двете страни, и со Украина и со Русија. Веќе зборуваме за тоа, за поделба на земја“, рече Трамп и додаде дека „има многу добри шанси да ја доведеме војната до крај“.
Џон Хербст, поранешен амбасадор во Украина од 2003-2006 година и аналитичар во Атлантскиот совет, за РСЕ изјави дека реториката што доаѓа од Кремљ не се совпаѓа со оптимистичкиот поглед од Белата куќа.
Русија не даде никакви знаци дека е подготвена да направи отстапки, рече Хербст.
„Добра работа“
Иан Бремер, основачот на консултантската компанија за политички ризици Eurasia Group, во видео изјава на 17 март објавена на платформата X рече дека притисокот на Трамп за прекин на огнот е „важна работа“ со оглед на борбите на Украина на бојното поле.
Русија напредува во источна Украина од крајот на 2023 година - по неуспешната контраофанзива на Украина - и покрај големите загуби во луѓе и материјал. Со оглед на тоа што Русија поседува значителна предност во работната сила, некои воени експерти велат дека не гледаат пат, Украина да ја врати својата територија.
„Ќе ни беше подобро денес ако поранешниот претседател Џо Бајден беше поподготвен да го притисне Зеленски и да ги притисне европските сојузници и да покаже дека Америка признава дека Украина слабее во нивната позиција во однос на Русија и дека војната само води кон повеќе трошоци и повеќе изгубени животи на двете страни“, рече Бремер.
Користејќи ја терминологијата на Трамп, Бремер рече дека американскиот претседател со поддршка од сојузниците „ги држи картите“ во овие преговори, но предупреди дека Путин може добро да игра и со послаби карти во раце.
Харди ја сподели таа загриженост, велејќи дека Путин ќе се обиде да го искористи повикот „да ги обликува“ ставовите на Трамп за конфликтот со дезинформации. Тој истакна дека Трамп минатата недела го повторил тврдењето на Путин дека украинските сили во Курск биле опколени од руски сили.
Тоа не беше прв пат Трамп да посочи точка за разговор на Путин по разговорите со лидерот на Кремљ.
Во исто време, Трамп исто така остро зборуваше за Русија. Тој се закани дека ќе воведе царини и санкции за земјата доколку Кремљ не се согласи на прекинот на огнот. Но, тој јавно не изјави временска рамка, давајќи му на Кремљ простор за преговарање.
Главните меѓу алатките кои може да ги искористи се нафтените санкции, рече Харди.
Трамп би можел да ја намали ценовната граница од 60 долари наметната од САД и ЕУ во 2022 година за извозот на руска нафта што се испорачува со западни бродови. Американскиот претседател, исто така, би можел да санкционира повеќе од руската флота на танкери. Извозот на нафта ја поттикнува руската економија и трошоците за одбрана, кои сочинуваат околу една третина од приходите на федералниот буџет.
Трамп силно ја критикуваше американската воена помош за Украина за време на кампањата, потенцијално ограничувајќи ја неговата способност да користи испораки на оружје како потпора, доколку Русија го одбие предлогот за прекин на огнот.
Но, Трамп би можел да ги искористи 3,8-те милијарди долари за воена поддршка за Украина што остануваат од пакетот помош од 61 милијарда долари усвоен минатиот април. Американскиот претседател, исто така, може да ја структурира помошта како заем, рече Харди.
Трамп рече дека ќе воведе санкции и царини за Русија доколку Кремљ не се согласи на прекин на огнот. Како и да е, никогаш не им даде рок да се договорат.