Вести
Ким Кардашијан донирала милион долари за Нагорно Карабах

Конфликтот околу Нагорно Карабах предизвика бран на поддршка за овој сепаратистичкиот регион во Азербејџан населен од етнички Ерменци од ерменската заедница во Лос Анџелес, една од најголемите во светот. Телевизиската ѕвезда Ким Кардашијан на 10 октомври објави дека донирала милион долари во Фондот за Ерменија, кој се обидува да обезбеди хуманитарна помош како храна, засолниште и медицинска нега за погодените од конфликтот. „Моите мисли и молитви се со храбрите мажи, жени и деца. Сакам сите да запомнат дека и покрај растојанието што нè дели, ние не сме одделени со граници и заедно сме една глобална ерменска нација “, изјави Кардашијан во видео пораката до своите следбеници на Инстаграм.
Кој најмногу заработува од објави на Инстаграм
Нејзините славни сестри, Клои и Кортни Кардашијан, исто така се огласија на Инстаграм за да повикаат за донирање средства. Следниот ден 20.000 луѓе протестираа во Лос Анџелес за поддршка на Ерменците пред Турскиот конзулат во Беверли Хилс. Јужна Калифорнија е дом на најголемото ерменска заедница во Соединетите Држави, а еден кварт во Источен Холивуд беше назначен за Мала Ерменија во 2000 година.
види ги сите денешни вести
Самит во Самарканд - нова ера во односите меѓу ЕУ и Централна Азија

Европската унија (ЕУ) соопшти дека влегува во „нова ера“ во односите со државите од Централна Азија по самитот во градот Самарканд чија цел беше да се направи продор во регионот во кој доминираат Русија и Кина.
Говорејќи на последниот ден од самитот, одржан во дребниот град на Патот на свилата во Узбекистан, претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен рече дека поплавата од глобални царини наметнати од американскиот претседател Доналд Трамп на 3 април ја покажаа важноста за градењето односи во новата ера.
„Се наоѓаме на уште една пресвртница. Се појавуваат нови глобални бариери, инвестициите се пренасочуваат, силите ширум светот сечат нови сфери на влијание“, нагласи Фон дер Лајен во говорот на 4 април.
„Никогаш не било поважно да се има сигурни партнери. Сакаме да истражуваме нови патишта“, рече претседателката на Европската комисија.
Дводневниот самит на кој учествуваа лидерите на Казахстан, Киргистан, Таџикистан, Туркменистан и Узбекистан доаѓа во време кога традиционалниот сојузник Русија и соседна Кина се борат за влијание во овој регион кој сака да ги продлабочи врските и со Западот.
Централна Азија е заинтересирана за напредната индустриска технологија во Европа - која Русија и Кина се борат да ја обезбедат, додека Брисел се интересира за скапоцените природни ресурси со кои располага регионот.
Фон дер Лајен ја потврди инвестицијата на ЕУ од 10 милијарди евра во Транскасписката меѓународна транспортна рута (ТИТР), проект кој потенцијално би можел да го преполови времето на патување меѓу Европа и Централна Азија, а истовремено да ја заобиколи Русија.
Фон дер Лајен, исто така, најави дополнителна инвестиција од 12 милијарди евра во Global Gateway со цел да се започне нов проект за дигитален и инфраструктурен развој.
Инвестицијата е насочена кон зајакнување на поврзаноста и трговијата, поврзување на петте земји од Централна Азија поблиску до европските пазари и отворање на патот за пристап до богатството на регионот со критични суровини како што се ураниум, бакар, јаглен, цинк, титаниум, манган, литиум, графит.
„Сакаме да бидеме партнери не само во експлоатацијата, туку и во градењето на локалната индустрија“, рече Фон дер Лејен.
Централноазиските лидери се обидуваат да одржат рамнотежа со Москва и Пекинг додека развиваат врски со Европа. Тие исто така се обидоа и да ги отворат границите меѓу себе по децении неразвиени односи.
„Пред седум-осум години беа затворени границите меѓу земјите. Немаше трговија, транзит, работа... Односите беа замрзнати“, изјави узбекистанскиот претседател Шавкат Мирзијоев, кој претседаваше со самитот.
„Никој не можеше да замисли дека можеме да се обединиме за да го претставуваме регионот во преговорите со европските лидери“, рече тој.
Мирзијоев го отвори Узбекистан откако дојде на власт во 2016 година по децении изолација во време на владеење на неговиот претходник Ислам Каримов.
Денот на студентите во Белград одбележан со протест

Националниот ден на студентите – 4 април, во Белград беше одбележан со протест, на кој повикаа студентите кои повеќе од четири месеци ги блокираат универзитетите во Србија, барајќи одговорност за падот на настрешницата на Железничката станица во Нови Сад кога загинаа 16 лица.
Протестот заврши со положување венци и цвеќе на спомен плочата на студентот по право, Жарко Мариновиќ, кој беше убиен за време на студентскиот протест во 1936 година во Белград.
Во тишина, неколку илјади студенти и граѓани маршираа од Правниот факултет до Новите гробишта.
На Правниот факултет насобраните демонстранти со 16-минутно молчење им оддадоа почит на загинати при падот на бетонската настрешница на Железничката станица во Нови Сад на 1 ноември.
Протестот започна со собир пред Институтот за патологија на Медицинскиот факултет, каде за време на студентскиот штрајк во 1936 година, беше убиен студентот Жарко Мариновиќ, кој се бореше за автономија на Универзитетот.
Дуња Цвејанов, студентка на Академијата за уметности во Белград, за Радио Слободна Европа (РСЕ) изјави дека смета оти е важно „студентите да продолжат со својата борба“.
„Да му покажеме на овој систем дека нема да можат така лесно да се ослободат од нас. По речиси 100 години на исто место, ние се бориме за истите работи, поради проблемите во системот, поради нашиот режим“, додаде таа.
Студентите кои се во блокада на Филозофскиот факултет во Белград во повикот за протест напишаа дека „слободната мисла, која Универзитетот ја негува, а за која е неопходна автономија, што подразбира отсуство на репресивен државен апарат, е достигнување за кое академската заедница се бореше во минатото и кое денес бескомпромисно и солидарно го брани“.
Ректорот на Универзитетот во Белград, Владан Ѓокиќ, им го честиташе 4 април на студентите и на целата академска заедница, заблагодарувајќи им се за нивните лични напори за зачувување на единството и за одбрана на достоинството на образованите млади луѓе во Србија.
„Универзитет во Белград 70 години го слави Денот на студентите и се сеќава на жртвата на еден поединец за доброто на студентската заедница“, вели Ѓокиќ во својата честитка.
Ректорот ги поддржа барањата на студентите, поради што беше мета на кампања против него од провладините таблоиди и владините функционери.
Министерката за образование, Славица Ѓукиќ Дејановиќ, го честиташе Денот на студентите, со порака дека е неопходно „што поскоро да се воспостави редовен процес на настава и работа во сите образовни институции“.
„Во овие сложени околности не смееме да заборавиме на важноста на образованието. Ви посакувам со успех да го продолжите академскиот пат, да се усовршувате и да барате нови знаења“, рече министерката.
Таа во соопштението нагласи дека е исполнето четвртото барање на студентите што се однесува на зголемување на парите во Буџетот за високото образование.
Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, го честиташе Денот на студентите, облечен во маица на која пишува „И јас сум чаци“.
„Чаци“ е термин што студентите кои протестираат го користат за противници на студентските блокади.
Противниците на блокадите, кои себеси се нарекуваат „студенти кои сакаат да учат“, кампуваат во парк во центарот на Белград, блиску до Претседателството на Србија.
Нивното барање е да се прекинат блокадите.
Тие ги отфрлаат наводите дека биле организирани од владата, предводена од Српската напредна партија.
Вучиќ рече дека ја облекол маицата со таков натпис „за да ги поддржи младите момци и девојки кои се многу похрабри од него“.
„Тие млади луѓе во Чациленд (колоквијалниот назив на кампот) не бараат ништо друго освен право на учење, никого во ништо не попречуваат, не блокираат, никого не тероризираат, единственото нешто што го бараат е нивното право да учат“, вели Вучиќ во пораката на својот Инстаграм профил.
Вучиќ пред новинарите во Софија, каде што учествува на самит за Балканот, зборуваше и за барањата на студентите кои блокираат.
Тој рече дека студентите кои се во блокада во следните неколку дена ќе објават дека нивното ново барање е формирање преодна влада и повторно спомена „обоената револуција“, за што не изнесе ниеден доказ.
„Нивното суштинско барање е промена на власта и обоена револуција, во согласност со странските наредби. А тоа ќе им биде јасно на сите во следните неколку дена. Но, нема да има привремена влада. Како што сега стојат работите, ќе се формира влада во согласност со Уставот и законските рокови и ќе ја спасиме Србија“, рече Вучиќ.
Тој оцени дека што и да направат надлежните во однос на исполнувањето на студентските барања, нема да биде доволно бидејќи тврди дека преодна влада е „суштински услов“.
Студентите во блокада, досега не се огласија со такво барање.
Објавувањето на комплетната документација за реконструкцијата на зградата на железничката станица во Нови Сад е клучното барање што студентите го поставија пред институциите на Србија.
До судските органи беа упатени уште две барања на студентите: санкционирање на напаѓачите на учесниците на протестите, како и прекин на кривичната постапка против демонстрантите кои беа уапсени од полицијата.
Се бара и доделените пари за високото образование да се зголемат за 20 проценти.
Надлежните тврдат дека се исполнети сите барања на студентите, ги повикуваат да ги отворат факултетите, а академиците велат дека не се исполнети и дека продолжуваат со блокадите.
Сиљановска-Давкова и Радев разговараа за Кочани и евроинтеграциите на Северна Македонија

Претседателката на Северна Македонија, Гордана Сиљановска-Давкова денеска (4 април) в Софија оствари средба со бугарскиот шеф на државата Румен Радев, а главна тема на разговорот била трагедијата во Кочани. Но, се разговарало и евроинтеграциите на Северна Македонија кои се закочени поради спорот со Бугарија, за што, претседателката изјави дека се можни компромиси и очекува исчекор на тој план.
Радев, рече Сиљановска-Давкова, бил првиот претседател што и се јавил и понудил секаков вид помош по трагедијата во дискотеката „Пулс“ во Кочани ноќта меѓу 15 и 16 март во која загинаа 60 лица, а околу 200 беа повредени. Дел од повредените беа транспортирани за лекување во болницата „Пирогов“ во Бугарија.
„Ако бугарските граѓани во Софија, Пловдив, Варна со редови чекале за да дадат крв и да помогнат, јас имав должност прво да ги посетам повредените во болницата. Немам зборови и за министерот за здравство кој ме дочека, и за директорот на болницата и за професорката којашто беше таму, сретнав и македонски лекари кои работат во болницата. Имав прилика да ги видам и родителите. Добрата вест е дека има голем напредок, мислам дека уште поголем ќе биде деновиве. Тоа беше главната тема на средбата со Радев“, изјави Сиљановска-Давкова од Софија, пренесе државната агенција МИА.
За втората тема на разговорот – евроинтеграциите, претседателката изрази надеж.
Македонско – бугарските односи се нарушија откако во 2020 година Софија стави вето за старт на преговорите за влез на Северна Македонија во ЕУ, по што двете земји во 2022 со усвојување на францускиот предлог се согласија Скопје да ги продолжи евроинтеграциите откако во преамбулата од Уставот ќе ја вметне и бугарската заедница.
Сиљановска-Давкова од Софија денеска (4 април) рече дека не е време ниту место за ова, но со Радев заклучиле дека треба многу повеќе да се среќаваат, како тие, така и министрите, луѓето од култура, студентите итн. Компромиси, рече, се можни.
„Ние ги претставуваме граѓаните, мојот легитимитет извира од граѓаните и јас како професорка по уставно право не можам да заборавам на теоријата на мандатот – дека имам право да го правам тоа за што сум добила мандат на изборите од граѓаните, но се разбира дека тука се можни компромиси јас очекувам да исчекориме“, рече претседателката, пренесе МИА.
Сиљановска-Давкова е во Софија на покана на Радев и на кралот на Хашемитското Кралство Јордан, Абдула Втори, каде учествуваше на состанокот на шефови на држави и влади на „Акаба Процес Балкан III“.
Претседателката со Радев претходно одржаа средба во ноември 2024 на маргините на Конференцијата за климатски промени-КОП29 во Баку, Азербејџан.
Во септември 2024, неколку месеци откако во мај Сиљановска-Давкова ја презеде функцијата, тие имаа средба во Софија. Македонската претседателка тогаш беше во посета на Бугарија каде од публика го следеше настапот на Националната опера и балет со „Набуко“ од Џузепе Верди во Софија.
За време не престојот, таа имаше средба со Радев, но настанот предизвика контроверзии бидејќи бугарскиот претседател ја пречека и се фотографираа пред знамињата на Бугарија и ЕУ, а без македонско знаме. Тоа беше причина тогаш властите во Скопје да испратат и протестна нота до Софија.
УСАГМ укина дел од сателитското емитување на Радио Слободна Европа на руски јазик

Американската агенција за глобални медиуми (УСАГМ – USAGM) ги раскина договорите со два сателитски системи кои пренесуваат содржини на руски јазик произведени од Current Time, мрежа управувана од Радио Слободна Европа (РСЕ).
Ова доаѓа во услови кога се води битка за затворање на работата на голем број радиодифузери финансирани од САД.
На 4 април, Current Time објави дека емитувањето преку сателитските системи Astra и Eutelsat, повеќе не се одвива, по потегот на американската владина агенција која ја надгледува работата на РСЕ и Гласот на Америка. Current Time сè уште се емитува на сателитскиот систем Hotbird.
УСАГМ не даде објаснување за својата одлука.
Од Current Time, која беше означена како „непожелна организација“ од руското Министерство за правда, посочија дека публиката може да користи други дигитални средства за пристап до програмата, која продолжува да се произведува. Медиумот во моментов се фокусира на Русија, Украина, Централна Азија, Источна Европа и други региони.
Во обид да презентира независни и непристрасни вести и информации во 23 земји каде што емитува програма на 27 јазици, РСЕ допира до публика од речиси 50 милиони луѓе во држави како што се и Белорусија, Кина, Иран и Русија.
Потегот на УСАГМ да ги раскине договорите за сателитските системи доаѓа три недели по извршната наредба потпишана од американскиот претседател Доналд Трамп со која се повика во седум агенции – вклучително и во УСАГМ, да се направи редуцирање до „максимална мерка во согласност со важечкиот закон“.
Неколку часа по потпишувањето на извршната наредба, УСАГМ објави дека го прекинува финансирањето на РСЕ од Конгресот за буџетската 2025 година, која завршува на 30 септември.
РСЕ го смета потегот за незаконски и во моментов поради ова ја тужи УСАГМ.
На 25 март, американскиот суд го одобри барањето на РСЕ за привремена забрана за задржувањето на финансиите (TRO), пресудувајќи дека со тоа што го откажала грантот за РСЕ, УСАГМ постапила „произволно и каприциозно“. Следниот ден, УСАГМ испрати допис до РСЕ наведувајќи дека ја поништува објавата за прекин на финансирањето, но дека тоа „не го нарушува овластувањето на УСАГМ да го прекине грантот“.
РСЕ, кое беше принудено од 1 април да испрати голем дел од својот персонал на принуден одмор со намалена плата, сè уште чека официјална потврда од УСАГМ дека финансирањето на грантот ќе продолжи.
Застапниците на медиумските права го нарекоа потегот на Американската агенција за глобални медиуми „безобразен“ посочувајќи дека тоа е победа за авторитарните режими ширум светот.
Комитетот за заштита на новинарите на 1 април предупреди дека ова, исто така, изложува на ризик многу новинари кои работат за радиодифузерите како што е РСЕ.
„Новинарите поврзани со УСАГМ се соочуваат со сериозни закани, затворање и прогон во нивните земји поради известување за политички чувствителни теми“, се вели во писмото, кое го потпишаа ПЕН Америка, Репортери без граници и други. Во писмото се повикува американскиот Конгрес да преземе „итна акција“ за заштита на новинарите кои работеле за јавно финансираните медиуми.
„Нивната заштита е морална обврска и витален став за слободата на печатот и демократските вредности“, напишаа тие.
УСАГМ е независна американска владина агенција која го надгледува емитувањето на вести и информации на речиси 50 јазици за приближно 361 милион луѓе секоја недела.
Вкупното буџетско барање за УСАГМ за фискалната 2025 година беше 950 милиони американски долари – за финансирање на сите операции и капитални инвестиции.
Ова ги вклучува медиумите како што се РСЕ, Гласот на Америка, Радио Слободна Азија, Кубанскиот радиодифузен сервис (Радио Марти), Радиодифузните мрежи на Блискиот Исток (MBN) и Фондот за отворена технологија.
Гиновска: Нема цијанид неколку стотици пати над дозволеното во Крива Река

Загадување имало, но цијанид, неколку стотици пати над дозволеното во Крива Река, нема, тврди директорката на Државниот инспекторат за животна средина, Ивана Гиновска.
„Одговорно тврдам дека цијанид неколку стотици пати над дозволеното во Крива Река нема како што тврдеше градоначалникот на Крива Паланка на прес-конференција на 28 март“, изјави Гиновска на прес-конференција на 4 април порачувајќи дека кривично се одговара за ширење на паника кај населението.
Нејзината прес-конференција доаѓа откако на 14 март се случи еколошки инцидент во рудникот Тораница со кој управува компанијата БУЛМАК 2016 кога пукна цевка и се изли јамска вода во Тораничка Река, притока на Крива Река. Случајот предизвика загриженост во јавноста и остри реакции од еко-активистите.
По инцидентот, градоначалникот на Крива Паланка, Сашко Митовски, во јавноста презентираше две анализи од актедитирани лаборатории кои покажаа дека водата е загадена со тешки метали, вклучително и цијанид. Една од овие анализи беше направена по барање на Општината од страна на лабораторијата „Технолаб“, додека другата по барање на риболовното друштво „Мрена“ од Институтот за јавно здравје.
„Цијанид нема неколку стотици пати над дозволеното. Според нивните анализи има за десетици пати над дозволеното, а според анализите кои се направени од БУЛМАК нема цијаниди. Во анализите од Риболовното друштво ’Мрена‘ кои се направени во ИЈЗ не се испитувани цијаниди, а во извештаите кои ги имам јас кои се направени од акредитирана лабораторија која не е ни ’Еуромак‘, ни ’Технолаб‘ цијаниди во Крива Река има помалку од два“, објаснуваше Гиновска.
Сепак, таа призна дека загадување имало, но дали е тоа за кривична одговорност не знаеше да каже.
„Еколошкиот инцидент во рудникот Тораница нема да остане на половина пат и целосно ќе биде расчистен и ќе има правна разрешница. Според А интегрираната дозвола што ја има рудникот не смеело да им пукне цевка и да се излее вода во Тораничка Река за што веќе се казнети правното и одговорното лице. Загадување имало, се излеало јамска вода, но во какви размери е загадувањето и дали е за кривична одговорност не може пред време да прејудицираме“, рече директорката на Државниот инспекторат за животна средина.
Сета документација, Гиновска рече дека ќе биде предадена во Основното јавно обвинителство Куманово (надлежно и за подрачјето на Крива Паланка) кое веќе води предистрага за случајот.
За анализата од ИЈЗ, направена по барање на „Мрена“, вчера на прес-конференција зборуваше градоначалникот Митовски, соопштувајќи дека „водата во Крива Река е сериозно загадена и спаѓа во најлошата категорија на загадени води, неупотреблива за која било намена“.
Митовски посочи дека водата спаѓа дури во петата класа согласно уредбата за класификација што е најлоша категорија. Оловото, тврди, било присутно со 36,65 микрограми на литар во однос на максималната вредност 10 микрограми од дозволените на литар.
Повикувајќи се на анализата, Митовски кажа дека присуството на манган е 188,242 микрограми наспроти дозволените 50, на цинк 113,187 микрограми наспроти дозволените 100, на кадиум 2,158, наспроти 0,1 микрограм.
Матноста, презентираше градоначалникот, е 170 единици, а граничната вредност е 10.
Застрашувачки резултати тој сподели и на 28 март односно по претходната анализа направена од акредитираната лабораторија „Технолаб“. Како што рече тогаш, концентрацијата на олово во Крива Река е зголемено за неверојатни десет пати повеќе. Дополнително, посочи тогаш, за неколку стотици пати е зголемена концентрацијата на цијанид, фосфор и азот во Крива Река.
На прес-конференцијата на Гиновска, денеска реагираше и опозициската СДСМ од чиј редови доаѓа градоначалникот на Крива Паланка, обвинувајќи ја дека застанала „во заштита на предизвикувачите на еколошка катастрофа, наместо да застане во одбрана на животот и здравјето на граѓаните“.
Додик предлага воен сојуз со Србија и Унгарија

Претседателот на Република Српска (РС) Милорад Додик најави дека на 5 април на седница на Владата на овој босански ентитет ќе побара РС да испрати барање за вклучување во воениот договор со Србија и Унгарија.
„Република Српска никогаш не смее да прифати да биде дел од НАТО алијансата. Утре имаме проширена седница на Владата и ќе побараме да се вклучиме во воениот и безбедносен договор со Србија и Унгарија. Ние имаме право на тоа“, изјави Додик на 4 април од Бања Лука.
Според Уставот на Босна и Херцеговина, ентитетите како што е Република Српска, немаат надлежност да водат надворешна и воена политика, за што се надлежни само институциите на БиХ.
Според Уставот, секој ентитет може да склучува договори со држави и меѓународни организации, но со согласност од парламентот кој може со закон да предвиди и дека за одредени видови договори таква согласност не е потребна.
Исто така, ентитетите имаат право да воспостават и посебни паралелни односи со соседните држави, но во согласност со суверенитетот и територијалниот интегритет на Босна и Херцеговина.
Унгарската влада, предводена од Орбан, со години го насочува своето внимание на Република Српска, а не на цела Босна и Херцеговина. Таа ѝ помогна на владата на Додик со заем од унгарската државна банка.
До 2019 година, Орбан, неговата партија и функционери од неа, се среќаваа исклучиво со државни функционери во Босна и Херцеговина.
Првата средба меѓу Додик и Орбан во јуни 2019 го отвори теренот за „директни врски меѓу Унгарија и ентитетот РС“, како што ги нарече унгарскиот премиер, што подоцна прерасна во програма за економска соработка.
Во 2021 година, Орбан ја спречи германската иницијатива за воведување европски санкции против Додик за поткопување на институциите во БиХ, поради што, заедно со обвинувањата за корупција, тој е и на американската „црна листа“ со членовите на неговото семејство и врвот на владата на Република Српска.
Унгарија е единствената земја-членка на ЕУ која во мај 2024 во Генералното собрание на ОН застана на страната на позицијата на Србија и властите на РС и гласаше против резолуцијата за геноцидот во Сребреница.
Ибрахимовиќ: Рубио за годинава најави посета на Западен Балкан

Државниот секретар на Соединетите Американски Држави (САД), Марко Рубио, најави посета на Западен Балкан во текот на оваа година, соопшти министерот за надворешни работи на Црна Гора, Ервин Ибрахимовиќ.
Тој се сретна со Рубио на првиот ден од состанокот на министрите за надворешни работи на НАТО во Брисел.
„Краткиот, но значаен разговор за актуелни билатерални и регионални прашања, што го имав со американскиот државен секретар Марко Рубио, ќе го продолжиме во Подгорица за време на неговата посета на Црна Гора и регионот, која ми ја најави за оваа година“, објави Ибрахимовиќ на социјалната мрежа Икс.
Црногорскиот министер истакна дека размениле мислења за билатерални и регионални теми и ја истакнале важноста од континуиран дијалог и партнерство меѓу Црна Гора и САД, особено во контекст на заедничките безбедносни предизвици.
„Тие се согласија дека посетата (на Рубио) ќе претставува дополнителна можност за подобрување на билатералната соработка и потврдување на силните сојузнички односи меѓу двете земји“, се наведува и во соопштението на црногорското МНР.
Дека имал краток разговор со Рубио на маргините на состанокот на НАТО, вчера објави и министерот за надворешни работи и надворешна трговија на Северна Македонија, Тимчо Муцунски.
„Разменивме мислења за актуелни прашања од заеднички интерес, како и за соработката на билатерално ниво и во рамки на НАТО Алијансата. Се согласивме за важноста од натамошно интензивирање на политичкиот дијалог на високо ниво. Следуваат многу заеднички иницијативи“, соопшти Муцунски на социјалните мрежи.
Во Брисел се одржува дводневен состанок на министрите за надворешни работи на НАТО на кој меѓу другото ќе се одлучува дали членките ќе ги зголемат трошоците за одбрана од сегашните минимум два отсто од БДП.
Администрацијата на Трамп претходно ја промовираше идејата да се одвојуваат пет проценти од националните буџети, додека генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, бараше секоја земја членка да се обврзе да потроши најмалку 3,7 проценти од БДП за одбраната што е можно поскоро.
ООН: Сè поголем ризик од злосторства против човештвото во Појасот Газа

Високиот комесар на ООН за човекови права Волкер Турк предупреди дека постои сè поголем ризик од злосторства против човештвото во Појасот Газа, поради ескалацијата на конфликтот меѓу Израел и Палестинците.
На итен состанок на Советот за човекови права во Женева, Турк изјави дека „краткотрајното олеснување што го донесе примирјето е уништено, а Палестинците повторно се изложени на жестоки напади“.
Според податоците на Министерството за здравство во Газа, од 1 март израелските воени операции усмртиле повеќе од 1200 Палестинци, од кои најмалку 320 биле деца, се наведува во соопштението на ООН.
Турк изрази шокираност од убиствата на медицински и хуманитарни работници и побара итна, независна истрага. Тој нагласи дека во Газа не постојат безбедни места, бидејќи повеќе од половина од територијата е под задолжителна евакуација или е прогласена за забранета зона.
Истовремено, комесарот на ООН изрази загриженост за судбината на израелските заложници кои сè уште се во Газа и потсети дека Израел веќе еден месец има целосна блокада на хуманитарната помош, што го оцени како „колективна казна и потенцијална употреба на глад како воено средство“.
Тој предупреди и на зголемената агресивна реторика на израелските власти за анексија и поделба на териториите, што е спротивно на меѓународното право.
Мајнл-Рајзингер: Санкциите против Додик стапија на сила

Австриската министерка за европски и меѓународни прашања Беате Мајнл-Рајзингер на 4 април во Сараево изјави дека стапиле на сила санкциите наметнати од таа земја и Германија против претседателот на босанскиот ентитет Република Српска, Милорад Додик и уште две лица.
Воведувањето санкции го најавија во заедничката изјава Мајнл-Рајзингер и германската државна министерка за Европа и клима, Ана Лурман.
Санкциите му забрануваат на Додик да влезе во Австрија и Германија, како и на две други лица од врвот на Република Српска (РС).
Претседателот на РС, Милорад Додик и претседателот на Народното собрание на РС, Ненад Стевандиќ и премиерот Радован Вишковиќ се под истрага поради сомневање дека нивните активности го нарушиле уставниот поредок на Босна и Херцеговина.
По нив е распишана и централна потерница, бидејќи одбиваат да одговорат на повиците за сослушување во истрагата.
„Влезот и преминувањето низ Австрија веќе стапија на сила. Мислам дека е мудро да се поддржи деескалација и да се поттикне дијалог. Институциите на Босна и Херцеговина мора да ја решат оваа криза. Но, ние исто така имаме свои интереси кога некој ќе ја премине црвената линија“, рече Мајнл-Рајзингер по средбата со министерот за надворешни работи на БиХ Елмедин Конаковиќ во Сараево.
Таа посочи дека со забраната за влез на Додик, Австрија и Германија сакале „да изразат поддршка за земја чија иднина е во Европската Унија“.
„Мислам дека е јасно да се каже дека неодамнешните постапки на Милорад Додик се закана за стабилноста и уставниот поредок, како и за територијалниот интегритет на Босна и Херцеговина. Внимателно ја следиме постапката против него и свесни сме дека Додик ги игнорира тие постапки и неколку пати ја напушта земјата“, рече австриската министерка.
Министерот Конаковиќ истакна дека Додик „го урива правосудниот систем во Босна и Херцеговина“ и дека луѓето живеат во страв дека ситуацијата може да се влоши.
„Додик сега ја чека второстепената пресуда и го провоцира Обвинителството на Босна и Херцеговина и Судот на Босна и Херцеговина со тоа што не се појавува во новите случаи поведени против него“, рече Конаковиќ.
Владата во РС, предводена од прорускиот лидер Додик, се обидува да ги урне основните институции на Босна и Херцеговина преку низа неуставни одлуки и закони. Додик, заедно со членовите на неговото семејство и клучните политички соработници, веќе е на списокот со санкции на САД, а санкции воведе и Велика Британија.
Тој, исто така, одбива да ја прифати пресудата на Судот на Босна и Херцеговина со која во прв степен беше осуден на затворска казна од една година и шестгодишна забрана за политичко дејствување поради непочитување на одлуките на високиот претставник на Босна и Херцеговина.
Заедно со претседателите на Собранието и на Владата на РС, Ненад Стевандиќ и Радован Вишковиќ, Додик одбива да одговори на повиците на правосудните институции кои ги обвинуваат за кршење на уставниот поредок на БиХ, поради што пред половина месец беа по централната потерница во земјата, а се уште даваат отпор при апсењето.
Дополнително, РС се заканува со кривични пријави против оние кои живеат во тој ентитет и работат во институциите на БиХ, доколку не ги почитуваат барањата на мнозинството на Додик да ги напуштат државните институции.
Песков: Засега нема сигнал од европските земји за вклучување во мировните преговори за Украина

Рускиот претседател Владимир Путин не добил знак од европските држави дека сакаат да се вклучат во разговори за завршување на војната во Украина, соопшти Кремљ.
„Досега немаше никакви сигнали“, рече портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков во Москва, цитиран од државната новинска агенција ТАСС.
Песков се осврна на изјавите на финскиот претседател Александар Стуб, кој сугерираше дека една или две земји треба да преговараат со Москва во име на европските нации кои ја поддржуваат Украина, најверојатно, Франција или Обединетото Кралство досега ги преговараа земјите од Европа во Украина и Обединетото Кралство.
Русија и САД досега ги заобиколија европските земји во преговорите за можен крај на војната во Украина. На разговорите не беа поканети ниту европските земји, ниту самата Украина.
Во меѓувреме, Велика Британија и Франција го обвинија рускиот претседател Владимир Путин за одложување на мировните преговори во Украина и побараа тој веднаш да одговори на Соединетите Држави.
Во нашата проценка, Путин продолжува да одолговлекува, му рече британскиот министер за надворешни работи Дејвид Лами на својот француски колега Жан-Ноел Баро во седиштето на НАТО во Брисел.
Лами истакна дека наместо да се согласи со предлогот за прекин на огнот, рускиот лидер „продолжува да ја бомбардира Украина, нејзиното цивилно население, нејзините енергетски структури“.
„Те гледаме Владимир Путин, знаеме што правиш“, рече шефот на британската дипломатија.
Баро, од своја страна, рече дека Украина се согласила со условите за прекин на огнот уште пред три недели и дека сега Русија „му должи одговор на САД“.
Американскиот претседател Доналд Трамп изрази разочарување од неговиот руски колега и украинскиот претседател Володимир Зеленски, откако тој вети дека брзо ќе ја заврши војната.
Мултимедија
Најпосетени
Што треба да знаете